Nooit meer slopen

Onderstroom | 03.11.2026 | 20:00 - 21:30 uur | NYMA Makersplaats

Steeds meer architecten zien een sloopverbod als een essentieel onderdeel van een toekomstbestendige bouwcultuur. Moet Nijmegen daar ook aan geloven, of zit het noodzakelijke verandering in de weg? Op 3 november bespreken we het met architect Ayla Stomp, cultuurhistoricus Hanneke Ronnes en onderzoeker Wouter van Elburg.

Foto: Regionaal Archief Nijmegen

 Beter voorkomen

In Nederland bestaat slechts twintig procent van de woningbouwprojecten uit herbestemmingen. Nieuwbouw is goedkoper en levert een betere stad op, is de gedachte. Maar voor wie? De maatschappelijke, culturele en ecologische kosten van sloop zijn vaak hoog. Bewoners en het milieu profiteren zelden van de sloophamer en bescherming via erfgoedbeleid komt vaak te laat. Met een algeheel sloopverbod kunnen we onnodige schade op voorhand voorkomen, is een gedachte die steeds vaker opduikt. Niet slopen, tenzij we daar écht goede redenen voor hebben. 

Economische argumenten

Tijdens dit programma bespreken we de voors en tegens van een algeheel sloopverbod in Nijmegen. We trappen af met een korte historische blik op de Amsterdamse sloopdrift met cultuurhistoricus Hanneke Ronnes (Universiteit van Amsterdam) en onderzoeker Wouter van Elburg. In hun boek SLOOP doken ze in de geschiedenis van de vele afbraakprojecten die de stad kende sinds het jaar 1800. Ruimte maken voor verkeer, het opruimen van achterbuurten en utopische architectuur waren vaak redenen voor sloop, en economische argumenten gaven altijd de doorslag.

Ze vertellen hoe uit deze geschiedenis van grootschalige sloop en protesten daartegen lessen getrokken kunnen worden voor Nijmegen, een stad die ook een roerige geschiedenis kent met de sloophamer – denk aan De Valkhofburcht, het Canisuscollege, en recent het GGD-gebouw).  

Nieuwe aanpak

Daarna duiken we met architect Ayla Stomp (JADE architecten) in haar afstudeerwerk Onvoltooid Gebouwd. Daarin bevraagt ze de conventionele aanpak van enerzijds strikt behouden en anderzijds sloop-nieuwbouw. Ze pleit voor een radicaal nieuwe strategie van behouden en aanpassen, waarin alle gebouwen worden gezien als waardevol. Ayla Stomp vertelt over de werkmethode die ze hiervoor bedacht, die toepasbaar is op alle soorten en maten gebouwen.

Daarna gaan Hanneke Ronnes, Ayla Stomp en Wouter van Elburg in gesprek over een Nijmeegs sloopverbod. Wat is de waarde daarvan voor lokale gemeenschappen, erfgoed en het klimaat? Wanneer wordt behoud een belemmering voor stadsvernieuwing? En hoe stel je je op als gemeente wanneer behoud economisch niet uitkomt, maar maatschappelijk wel wenselijk is?

---

Datum: dinsdag 3 november

Tijd: 20:00 – 21:30 uur

Locatie: NYMA Makersplaats, Nijmegen

Toegang: gratis